शाळा प्रवेश वय कॅल्क्युलेटर
शाळेच्या कट-ऑफ तारखेनुसार वय पात्रता जाणून घ्या.
📐 Age is computed as of the school's admission cutoff date, not today — this varies by school/state policy.
भारतात शाळेतील प्रवेशासाठी वयाचे निकष राज्यानुसार वेगवेगळे असतात आणि राष्ट्रीय शैक्षणिक धोरण (NEP) 2020 नंतर त्यात बदल झाले आहेत. शिक्षण हक्क कायद्यानुसार इयत्ता पहिलीच्या प्रवेशासाठी वय निश्चित केले आहे आणि प्रत्येक राज्य त्यासाठी कट-ऑफ तारीख ठरवते. हे कॅल्क्युलेटर मुलाच्या जन्मतारखेवरून आणि संबंधित राज्याच्या वय-कट-ऑफ नियमांवरून, त्या मुलाला एका विशिष्ट शैक्षणिक वर्षात इयत्ता पहिलीच्या प्रवेशासाठी पात्र आहे की नाही हे ठरवते.
📋 हे कॅल्क्युलेटर कसे वापरावे
मुलाची जन्मतारीख टाका आणि त्याचे/तिचे राज्य किंवा केंद्रशासित प्रदेश निवडा. कॅल्क्युलेटर त्या राज्याच्या सध्याच्या वय आवश्यकता आणि इयत्ता पहिलीच्या प्रवेशासाठीच्या कट-ऑफ तारखेनुसार पात्रता तपासतो आणि मूल पात्र ठरेल असे सर्वात आधीचे शैक्षणिक वर्ष दाखवतो. त्याशिवाय, नर्सरी, LKG आणि UKG यांसारख्या पूर्व-प्राथमिक वर्गांसाठीही पात्रता दाखवली जाते — साधारणपणे नर्सरीसाठी 2.5–3.5 वर्षे, LKG साठी 3.5–4.5 वर्षे आणि UKG साठी 4.5–5.5 वर्षे या वयोगटांच्या आधारे.
💡 महत्त्वाची माहिती
NEP 2020 नुसार इयत्ता पहिलीच्या प्रवेशासाठी मुलाचे वय 1 सप्टेंबर (किंवा राज्याने ठरवलेल्या तारखेला) कमीत कमी 6 वर्षे असणे आवश्यक आहे. यापूर्वी अनेक राज्यांत ही आवश्यकता 5 वर्षांची होती. राज्ये आणि त्यांच्या कट-ऑफ तारखा वेगवेगळ्या आहेत: दिल्ली — 30 सप्टेंबर; महाराष्ट्र — 30 जून; कर्नाटक — 1 जून; तामिळनाडू — 30 जून; उत्तर प्रदेश — 31 जुलै; केरळ — 1 जून. CBSE संलग्न शाळांमध्ये साधारणपणे 30 सप्टेंबरपर्यंत 6 वर्षे पूर्ण असणे आवश्यक असते. ICSE संलग्न शाळांमध्ये अनेक शाळांसाठी 30 सप्टेंबरपर्यंत 5 वर्षे 6 महिने वय आवश्यक असते. मुलाला शैक्षणिक आणि मानसिक दृष्टीने तयार होण्याआधीच इयत्ता पहिलीत घातल्यास, त्याचे दीर्घकालीन परिणाम वाईट होतात — अनेक अभ्यासांनी दाखवले आहे की शाळा सुरू करताना वयाने मोठी असलेली मुले नंतरच्या अनेक वर्षांत शैक्षणिक दृष्टीने अधिक चांगली कामगिरी करतात ("रेडशर्टिंग" संशोधन).